Sąd Okręgowy w Sosnowcu, I Wydział Cywilny wyrokiem z dnia 16 grudnia 2025 r., sygn. akt IC 1417/23 ustalił nieważność umowy kredytu hipotecznego denominowanego do CHF min. z powodu zawartych w niej klauzul abuzywnych czyniących tę umowę nieważną. Na rzecz Klienta Kancelarii zostały zasądzone wszystkie kwoty zapłacone Bankowi w wykonaniu nieważnej umowy kredytowej wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia wskazanego w wezwaniu do zapłaty i rozszerzeniu powództwa oraz koszty zastępstwa procesowego.
Umowy frankowe Deutsche Banku uchodziły za trudniejsze do unieważnienia niż umowy innych banków, głównie z powodu specyficznej konstrukcji umów, która pozwalała bankowi na obronę tezą, że kredyt był stricte walutowy, a nie złotowy z klauzulą waloryzacyjną (denominacja). Jednak argumentacja Kancelarii przekonała Sąd do podważania całej umowy.
Jednym z argumentów na zakwestionowanie tego typu umowy w całości jest wskazanie, że ocenie prawnej podlega treść czynności prawnej, a nie sposób jej wykonania.
Strony zawarły umowę kredytu denominowanego do CHF. Kredyt denominowany do waluty obcej charakteryzuje się tym, że bank udziela kredytobiorcy kredytu w wysokości CHF, ale wypłata tej kwoty następuje w PLN jako równowartość wskazanej w umowie określonej ilości CHF. W przypadku kredytu denominowanego do waluty obcej, kredytobiorca uzyskuje środki pieniężne w złotych, ale wysokość kredytu ustalona jest w walucie obcej, z tym że w momencie udostępniania kredytu czy jego transz, następuje przeliczenie z waluty obcej na złoty według kursu na dzień udostępnienia kredytu czy jego transz. Z kolei spłata rat kapitałowo-odsetkowych następuje w PLN obliczanych jako równowartość w złotych polskich określonej ilości waluty obcej.
W przypadku tego rodzaju umów wypłata przez bank kwoty kredytu w PLN oraz spłata kredytu w PLN przez kredytobiorcę nie jest uprawnieniem stron, ale ich obowiązkiem wynikającym z umowy. Za uznaniem, że strony zawarły umowę kredytu denominowanego przemawia ponadto brzmienie postanowień umowy mówiących o wypłacie kredytu w PLN na nabycie lokalu mieszkalnego, którego cena wyrażona była w złotówkach a nie w walucie obcej.
Tak więc obrona Deutsche Bank poprzez twierdzenie, że kredytobiorca mógł od początku spłacać kredyt w walucie (CHF/EUR) i dzięki temu „nie korzystać” z klauzul abuzywnych kształtujących mechanizm denominacji (odwołujących się do przeliczenia w oparciu o kurs z Tabeli Kursów tworzonej przez Bank) jest bezpodstawna.
Obowiązkiem banku jest takie skonstruowanie umowy kredytu, aby była ona ważna i skuteczna, i aby nie zawierała postanowień o charakterze niedozwolonym. Skoro konsument, wykonując umowę, realizuje swoje uprawnienia do spłaty kredytu w walucie polskiej (PLN), to nie można czynić mu z tego tytułu zarzutu i podnosić, że od początku winien był spłacać kredyt w walucie obcej (CHF/EUR), tak aby nie korzystać z klauzul abuzywnych kształtujących mechanizm denominacji. Nie można przerzucać na konsumenta negatywnych skutków zaniedbań banku, który stworzył wzorzec umowny obarczony istotnymi wadami.
Ponadto, spłata kredytu w walucie innej niż polska w przypadku Deutsche Banku była warunkowana zgodą banku. Zgoda była warunkowa a więc nie można kategorycznie stwierdzić, że zawsze kredytobiorca mógł faktycznie od początku dokonywać spłaty w walucie obcej. Tak więc Powód spłacał kredyt w złotówkach w sposób opisany w umowie, tj. poprzez obciążenie na rzecz banku rachunku Powoda kwotą w złotych stanowiącą równowartość raty w CHF, zadłużenia przeterminowanego i innych należności Banku w CHF obliczonych przy zastosowaniu kursu sprzedaży CHF opublikowanego w tabelach kursów jednostronnie ustalanych przez Bank.
W orzecznictwie polskim od dawna przyjmuje się, że przy ocenie niedozwolonego charakteru określonego postanowienia umownego, również ocenie indywidualnej, nie ma żadnego znaczenia w jaki sposób umowa była wykonywana przez strony. Skutek klauzul abuzywnych jest abstrakcyjny, w tym znaczeniu, że o abuzywności klauzuli decyduje samo jej brzmienie.
